Нисек мутлашыу ҡорбаны булмаҫҡа?

Уны район буйынса эске эштәр бүлегенең енәйәт эҙләү бүлеге начальнигы урынбаҫары, полиция подполковнигы үткәрҙе. Осрашыуҙың төп темаһы булып, Интернетта киң таралған мутлашыу төрҙәре һәм дропперлыҡта ҡатнашыу ҡурҡынысы торҙо.

Полиция хеҙмәткәре әйтеүенсә, енәйәтселәр йыш ҡына ялған Интернет-магазиндар һәм һатыусыларҙың “биттәрен” ҡуллана. Улар тауарҙарҙы матур хаҡҡа тәҡдим итә, алдан түләүҙе талап итә, ә аҡса алғандан һуң бәйләнешкә сығыуҙан туҡтай. Был хәйләгә эләкмәҫ өсөн студенттарға һатыусы тураһында мәғлүмәтте, баһаламаларҙы һәм түләү шарттарын тикшерергә, артыҡ отошло тәҡдимдәргә һаҡлыҡ менән ҡарарға һәм шикле һылтанмалар буйынса үтмәҫкә кәңәш ителә.

Шулай уҡ һөйләшеүҙә ҡатнашыусылар мутлы шылтыратыуҙар һәм хәбәрҙәр тураһында белде. Енәйәтселәр үҙҙәрен банк, полиция йәки дәүләт ойошмалары хеҙмәткәрҙәре таныштыра, шикле операциялар тураһында хәбәр итә һәм карта номерҙарын, паролде йәки СМС менән килгән кодты әйтеүҙәрен һорай. Подполковник иҫкә төшөрҙө: банк хеҙмәткәрҙәре бындай мәғлүмәттәрҙе бер ваҡытта ла һорамай. Әгәр шылтыратыу шик тыуҙыра икән, һөйләшеүҙе тамамлап, ойошмаға рәсми номер буйынса үҙаллы шылтыратыу яҡшыраҡ.

Интернеттағы “еңел табыш” тураһында тәҡдимдәргә айырым иғтибар бүленде.

Бындай схема дропперлыҡ менән бәйле: ҡатнашыусыларҙың иҫәбе аша мутлашыусылар енәйәт юлы менән алынған аҡсаны күсерә ала. Бындай ғәмәлдәр өсөн яуаплылыҡ ҡаралған, шуға күрә картаны һәм онлайн-банкҡа инеүҙе башҡа кешеләргә тапшырырға йәки башҡаларҙың аҡса операцияларын үткәрергә ризалашырға ярамай.

Осрашыу аҙағында студенттарға онлайн-һатып алыуҙарҙа, эш эҙләүҙә уяулыҡ һаҡларға, сит кешеләргә шәхси һәм банк мәғлүмәттәрен еткермәҫкә, шикле тәҡдимдәрҙе яҡындары менән мотлаҡ тикшерергә кәңәш иттеләр. Профилактик әңгәмә студенттарға мутлыҡ схемаларын асыҡларға һәм үҙҙәрен алдауҙан һаҡларға ярҙам итә.

Евгения ЛИСОВСКАЯ, район буйынса эске эштәр бүлеге хеҙмәткәре.